Ο Richard Harold Kirk (γεννημένος στις 21 Μαρτίου 1956) είναι Άγγλος μουσικός που γράφει ηλεκτρονική μουσική από τη δεκαετία του ‘70. Είναι περισσότερο γνωστός ως μέλος της επιδραστικής industrial μπάντας Cabaret Voltaire, που ιδρύθηκε το 1973.
Ο Richard Harold Kirk (γεννημένος στις 21 Μαρτίου 1956) είναι Άγγλος μουσικός που γράφει ηλεκτρονική μουσική από τη δεκαετία του ‘70. Είναι περισσότερο γνωστός ως μέλος της επιδραστικής industrial μπάντας Cabaret Voltaire, που ιδρύθηκε το 1973.

Richard H. Kirk

Στη λίμνη της μοναξιάς

O Richard H. Kirk είναι μια γέφυρα. Μια γέφυρα που ενώνει τρεις δεκαετίες, κρεμασμένη στο κενό, αποκομμένη από το χάος μέσα στο οποίο ξεφυτρώνει. Άλλες φορές πάλι υψώνεται πάνω από τα άνθη στη μέση ενός απέραντου χωραφιού κι άλλες, σαν οβελίσκος στέκεται στην μέση μιας τεράστιας λίμνης και κοιτάζει τον εαυτό του που καθρεφτίζεται στα νερά της. Μόνος του.

Τα νερά αυτής της λίμνης είναι καθαρά και διάφανα. Στο βυθό της θα ξεχωρίσεις κι άλλα χαμένα ή σπάνια άνθη να καθρεφτίζονται. Ονόματα που ίσως μουδιασμένα θα σου φέρουν στο μυαλό τις μέρες εκείνες που ο πειραματισμός ήταν χαρά. Ονόματα που αν δεν αγάπησες, σίγουρα άκουσες κάποιους άλλους να μιλάνε γι’ αυτά ή που κάθε φορά όταν τα ακούς σε μεταφέρουν πίσω σε ξέγνοιαστα χρόνια μιας περιπετειώδους αναζήτησης. Τότε που όλοι έψαχναν να ανακαλύψουν το καινούργιο, το διαφορετικό, το πρωτότυπο  μέσα σε έναν φτωχό κόσμο αντιφάσεων. Ονόματα σαν τους Throbbing Gristle, τους Clock DVA, Τhe Normal, Robert Rental, Thomas Leer, Whitehouse, ακόμη κι αυτό των Joy Division, όλα μαζί ξεχασμένα στην ίδια λίμνη. Μόνο που στη συγκεκριμένη λίμνη το λουλούδι του Kirk, στέκεται περήφανο ακόμα και σήμερα, χωρίς να έχει σκεπαστεί από τα γαλήνια νερά της. Ασκεί την ίδια μακρινή γοητεία, όπως και τότε το 1978, όταν μαζί με τους φίλους Stephen Mallinder και Chris Watson, έπλεκαν την αρχή ενός θρύλου, των Cabaret Voltaire.

H ιστορία ξεκινάει στο Sheffield το 1973. Τρεις φίλοι με κοινά ενδιαφέροντα και αγάπες φτιάχνουν μουσική χρησιμοποιώντας για μοναδικό όργανο τον αστικό θόρυβο που τους περιβάλλει. Στη συνέχεια αρχίζουν να χτίζουν πάνω του. Να μαθαίνουν από αυτόν. Περιπλανιούνται σε μικρά στούντιο, προσθέτουν μαγνητοταινίες, φωνές κλεμμένες από την τηλεόραση, κύματα ραδιοφώνου, ένα παλιό αρμόνιο, ένα Casio drum-machine, ένα αναλογικό Roland SH-09. Όλα όργανα μιας διαφορετικής μπάντας, που ορθά βαπτίστηκε ηλεκτρονική κι αργότερα, όργανα μιας γενιάς που ορθά ακολούθησε τις οδηγίες των Cabaret Voltaire και ξεπέρασε κάθε προσδοκία μας. Και μέσα στην πορεία των Cabs σαν θολά οράματα ξετυλίγονται και τα σημάδια της πορείας του Kirk. Τα φτωχά και δύσκολα χρόνια της Θάτσερ, οι πειραματισμοί με τα συγχρονισμένα μαγνητόφωνα και τις λούπες, τα γκρίζα μονότονα πρωινά στο Sheffield, η αποχώρηση του Watson, το πρώτο του σόλο άλμπουμ για την Industrial Records αποκλειστικά σε κασσέτα, τα πολυαγαπημένα ίχνη του γερμανικού kraut, η μεθοδευμένη πειθαρχία του Stockhausen, η αμερικανική ψυχεδέλεια, η ερασιτεχνική χρήση των καινούργιων μηχανών, οι κυκλοφορίες κι άλλων έργων μόνο σε κασσέτες, οι ανεξάρτητες παραγωγές στην αθώα πρώτη περίοδο της Rough Trade, τα πρώτα καταπληκτικά σινγκλάκια, τα πρώτα πειραματικά βίντεο κολάζ, η ίδρυση της Doublevision, η εξέλιξη της εικόνας σε ψηφιακή, η εκπληκτική ανομοιογένεια στα άλμπουμ των Cabs, το στριφνό funk των ‘80s, το αβέβαιο house στα τέλη της ίδιας δεκαετίας, το τελευταίο ίχνος με τίτλο “The Conversation”, η αποχώρηση του Mallinder για την Αυστραλία, ο χωρισμός δύο φίλων ή έστω χρόνιων συνεργατών, η μοναξιά.

Cabaret Voltaire © Mute
Cabaret Voltaire © Mute

Ο Kirk σήμερα δεν θέλει να μιλάει για τους Cabaret Voltaire. Δεν θέλει να φωτογραφίζεται, ή να δίνει συνεντεύξεις. Γιατί άλλωστε; Προσφέρει τόση πολλή μουσική και αφήνει αυτήν μονάχα να μιλάει με τον τρόπο της. Η μουσική του Kirk είναι σαν ένα παλιό ξεχασμένο άρωμα:  κάθε φορά που φέρνεις το μπουκαλάκι του στην μύτη, θυμάσαι χιλιάδες αναμνήσεις ταυτόχρονα και παραδίνεσαι στη γλυκιά μέθη που σε τυλίγει. Μια μουσική που σήμερα βγαίνει μελετημένα πίσω από διαφορετικά σχέδια και σαν τέσσερις διαφορετικές γλώσσες μεταφράζει τα όνειρα αυτού του εκκεντρικού δημιουργού. Πίσω από το όνομα Richard H. Kirk υπάρχουν σήμερα κρυμμένα τέσσερα διαφορετικά μουσικά πρότζεκτ: οι Sandoz, oι Electronic Eye, οι Sweet Exorcist και φυσικά οι δουλειές που κυκλοφορούν με το όνομα του καλλιτέχνη, κυρίως από την Warp. Ξέχωρα από όλα αυτά, το όνομα του Kirk το περικυκλώνουν ακόμη ένα σωρό άλλες συνεργασίες, που σαν μικροί μύθοι πλάθονται στο δικό του στούντιο Western Works στο Sheffield. Μακριά από τους φακούς της δημοσιότητας, μακριά από τα νυχτερινά φώτα του clubbing, πίσω από μια μάλλον τυπική punk συμπεριφορά και χωρίς πολλές ώρες ύπνου, ο Richard H. Kirk γυρίζει ασταμάτητα τα φίλτρα των συνθεσάιζερ, μιξάρει τις ποτισμένες με έθνικ νοσταλγία λούπες του και συνεχίζει το αγαπημένο ταξίδι της ζωής του. Ένα ταξίδι κόντρα στον ήλιο, ανατολικά της Νίμα, με μοναδικό οδηγό τους αριθμούς της τύχης. Ένα ταξίδι αναζήτησης για τον τελευταίο κόκκο μαγείας μέσα στην έρημο της φθοράς.

— Μπορείς να περιγράψεις πώς είναι μια φυσιολογική μέρα σου στο Sheffield;

Είμαι ή στο στούντιο ή όχι, αλλά δεν μπορώ αν γίνω πιο συγκεκριμένος. Η ιδιωτική μου ζωή είναι ακριβώς ιδιωτική. «Φυσιολογική μέρα»; Δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα.

— Τι αλλαγές έχεις δει στο Sheffield από την εποχή που ξεκίνησες να φτιάχνεις μουσική, στα μέσα της δεκαετίας του ’70; Αυτές οι πολιτικές ή οι κοινωνικές αλλαγές αντικατοπτρίζονται στην μουσική σου;

Μεγάλωσα στο Sheffield όταν ακόμα οι Εργατικοί ήταν στην εξουσία. Η Νέα Βρετανία που δημιούργησε η Θάτσερ είναι ένα έθνος απληστείας και εγωισμού. Θυμάμαι μια εποχή που οι άνθρωποι δεν είχαν αυτή την έμμονη ιδέα με τα λεφτά και τον υλισμό. Υπάρχουν πολιτικά και κοινωνιολογικά θέματα στην μουσική που δημιουργώ, αλλά δεν θα μπορούσα να σου πω πιο πολλά πράγματα γι’ αυτό.

— Πώς βλέπεις το γεγονός ότι η μουσική σου θεωρείται «επιδραστική»;

Έχω πολύ διαφορετικές μουσικές επιρροές, αλλά έχω φτάσει στο συμπέρασμα ότι αυτό που κάνω είναι όντως ένα είδος από μόνο του.

— Στη χορευτική κοινότητα είσαι περισσότερο γνωστός σαν ένας από τους πρωτοπόρους του techno. Σε ενθουσιάζει αυτή η ιδέα;

Όχι ιδιαίτερα.

— Πότε ήρθες για πρώτη φορά σε επαφή με την μουσική; Ποιος είναι ο πρώτος δίσκος που αγόρασες;

Νομίζω ότι ήταν οι Beatles ή οι Stones όταν ήμουν έξι χρονών.

— Μπορείς να εξηγήσεις τη βασική ιδέα ύπαρξης τεσσάρων διαφορετικών μουσικών πρότζεκτ (Sandoz, Electronic Eye, Sweet Exorcist, RHKirk);

Όχι.

— Πότε ήταν η τελευταία φορά που ερωτεύτηκες ένα από αυτά τα πρότζεκτ;

Δεν καταλαβαίνω τι εννοείς.

— Μπορείς να ερμηνεύσεις αυτή την πορεία από τις πρώτες δουλειές των Cabaret Voltaire μέχρι τις πιο πρόσφατες των Sandoz και Electronic Eye;

Τη βλέπω σαν μια λογική εξέλιξη που ενισχύεται από τις αλλαγές και τα επιτεύγματα της τεχνολογίας.

— Θα μπορούσες να περιγράψεις τα οράματα που καθρεφτίζει η μουσική σου;

Η μουσική μου αντικατοπτρίζει οράματα από άλλους κόσμους.

— Υπάρχει ένα νέο Cabaret Voltaire άλμπουμ προγραμματισμένο για το κοντινό μέλλον;

Νομίζω ότι κυκλοφορεί τέλη Αυγούστου αλλά δεν θα γράφει Cabaret Voltaire στο εξώφυλλο.

— Υπάρχει κάποιο κομμάτι των Cabaret Voltaire που τυχαία άκουσες τον τελευταίο καιρό;

Όχι.

— Που νομίζεις ότι οδηγείται η μουσική σήμερα;

Τον παίρνει από πίσω. Ρετρό μαλακίες…

— Πόσο εύκολο είναι να δημιουργήσεις ένα νέο είδος μέσα στη χορευτική μουσική; Είναι απαραίτητο το στυλ στη δημιουργία του;

Αυτό που μου αρέσει στη χορευτική μουσική είναι η επανάληψη. Το στυλ δεν είναι τίποτα παραπάνω από ένα μπλουζάκι της μόδας.

— Υπάρχουν κάποια ονόματα από τη σύγχρονη ηλεκτρονική μουσική που θαυμάζεις;

Ναι.

— Σε πειράζει να σε σαμπλάρουν;

Όχι, αλλά αν είναι μεγάλη η κλοπή θα πρέπει να πληρώσουν.

— Τι λείπει περισσότερο από τη ζωή σου;

Ο ήλιος.

— Που νομίζεις ότι οδηγείται η τεχνολογία;

Πιο φτηνά, πιο μικρά, πιο φονικά.

— Ποιο είναι το αγαπημένο σου συνθεσάιζερ;

To EMS Synthi A.

— Τι ονειρεύεσαι πιο συχνά;

Να κοιτάς τη δουλειά σου.

— Τι θεωρείς σαν την μεγαλύτερή σου επιτυχία;

Δεν έχει έρθει ακόμη.

— Μπορείς να περιγράψεις τον εαυτό σου με λίγες λέξεις;

Όχι.

— Σε ποιες αγαπημένες σου ταινίες θα ήθελες να είχες γράψει το soundtrack;

Δύο από τις αγαπημένες μου ταινίες είναι το “Performance” και το “Kουρδιστό Πορτοκάλι”. Kαι οι δύο είχαν εκπληκτικό soundtrack. Αυτόν τον καιρό δουλεύω τη μουσική για την καινούργια ταινία του Κιούμπρικ.

— Θα αισθανόσουν ασφαλής στο μέλλον;

Στο μέλλον θα αισθανόμουν ασφαλής αν διέθετα καλύτερη και πιο θανάσιμη τεχνολογία από τον εχθρό.

— Πώς σου φαίνεται η ιδέα του Ιnternet;

Το Internet είναι εφεύρεση του αμερικανικού στρατού για να χρησιμοποιηθεί καταρχήν ως σύστημα επικοινωνίας σε περίπτωση πυρηνικού πολέμου. Προσωπικά πιστεύω ότι το Διαδίκτυο είναι μια παιδική χαρά για τους σπασίκλες και τους μαλάκες.

— Τα τελευταία χρόνια τα συστήματα επικοινωνιών έχουν πολλαπλασιαστεί τόσο πολύ που η Γη έχει μεταμορφωθεί σε έναν καλωδιωμένο πλανήτη. Πως νομίζεις ότι επιδρά αυτό στις κοινωνικές αλλαγές;

Μπορείς να ρωτήσεις τους ιθαγενείς που ζουν στην έρημο Καλαχάρι ή τους Ινδιάνους της Νότιας Αμερικής. Εμένα με επηρρεάζει με τον ίδιο τρόπο.

— Πιστεύεις ότι η ψηφιακή επανάσταση θα βοηθήσει τη στερέωση της δημοκρατίας;

Η δημοκρατία είναι ένας μύθος που έχει επινοηθεί από το σύστημα ελέγχου.

— Ποια είναι η φιλοσοφία σου για τη μουσική και τη ζωή;

Further, louder, more.

— Ποιοι είναι οι Άγγελοι με τις λανθασμένες αναμνήσεις (Angels With False Memories);

Δες την ερώτηση 10. Είναι ο τίτλος του νέου μου άλμπουμ.

— Για ποιον έγραψες το κομμάτι “Poets, Saints, Revolutionaries”;

Πήγα στη Goa στα νότια της Ινδίας και εκεί είχες την εντύπωση ότι κυκλοφορούσαν πολλοί ποιητές, άγιοι και επαναστάτες.

— Είναι η Ευρώπη η σκοτεινή ήπειρος (Dark Continent, το τελευταίο άλμπουμ του Sandoz);

Η μαύρη ήπειρος είναι ο ανθρώπινος νους. Περιέργως, πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι η ανθρώπινη συνείδηση εξελίχθηκε στην Αφρική.

▲︎

Ο Richard H. Kirk στη δεκαετία του ’90 δύσκολα δεχόταν προτάσεις για συνεντεύξεις ή ερωτηματολόγια. Ακόμη πιο δύσκολα δεχόταν να απαντήσει. Αυτή η συνέντευξη έγινε μέσω fax, αλλά δίχως την πολύτιμη βοήθεια του Mike Harding από την Touch. δεν θα γινόταν ποτέ. Δημοσιεύθηκε τον Σεπτέμβριο του 1996 στο τεύχος 3 του Περιοδικού Οξύ.

 

 

MORE

Aθήνα

Φωτογραφίες από την Αθήνα του 2019

Double exposure

Άσφαλτος, κτήρια, υφές, τοπία, δένδρα και πρόσωπα σε τυχαίες διαφάνειες.

ΔΙΣΚΟΓΡΑΦΙΑ

Η συνολική δισκογραφία του Γιάννη Παπαϊωάννου (Rehearsed Dreams, Spider's Web, Raw, ΙΟΝ, Mechanimal)

Sauna

To Sauna EP του ΙΟΝ ηχογραφήθηκε μια πολύ ζεστή μέρα στην Αθήνα το καλοκαίρι του 1997.